کد خبر: ۹۵۰۱۲
تاریخ انتشار: ۲۵ ارديبهشت ۱۳۹۸ - ۱۵:۰۸
کوچه‌ای تنگ و باریک در بهارستان، که اتفاقات بسیاری از تاریخ ایران را در دل خود تجربه کرده، کوچه‌ای است به نام نظامیه که مهم‌ترین حادثه آن مربوط به سال 1332 است. سالی که علیه مصدق کودتا شد و به فاصله‌ چند ماه بعد دکتر فاطمی را اعدام کردند.
به گزارش پایگاه خبری - تحلیلی «شهر فردا»،روز بیست و هشت مرداد سال 1332، نظامیه شاهد زد و خوردهای دهشتناکی میان روزنامه نگاران «باختر امروز» و لات‌های سینه چاک شاه بود. زد و خوردی که در نهایت در ابتدای صبح (حدود ساعت ده صبح) منجر به آتش کشیدن ساختمانی با نمای آجر سه سانتی (دفتر روزنامه باختر امروز) و دستگیری بسیاری از افراد حامی مصدق و فاطمی شد.
 
از تولد تا غروب آخرین روزنامه‌ی فاطمی
 
روزنامه باختر امروز، رسانه غیررسمی جبهه ملی بود که اخبار ملی‌گرایان را منعکس می‌کرد. این روزنامه در ماجرای ملی‌شدن صنعت‌نفت نقش بسیار مهمی را در آگاهی افکار عمومی ایفا کرد. نام باختر امروز ترکیبی از نام دو روزنامه قدیم تر، باختر و مرد امروز بود که حسین فاطمی با آن‌ها همکاری داشت.
 
انتشار این روزنامه‌ی عصر تهران با آغاز انتخابات مجلس شانزدهم همزمان شد. باختر امروز، ‌روزنامه عصر تهران از 9 تیر سال 1328 ده شماره به صورت پیش شماره و از عصر روز ۸ مرداد سال ۱۳۲۸، نخستین شماره آن با سر مقاله‌ای تحت عنوان «یا مرگ یا آزادی» منتشر شد. در شرایط انتخابات مجلس مخالفت و انتقادات تند فاطمی از تلاش‌های دولت برای راه یابی برخی از نمایندگان دوره‌ی قبل به مجلس، موجب توقیف روزنامه باختر امروز شد. اما پس از مدتی با فشار افکار عمومی و لغو حکومت نظامی روزنامه فاطمی رفع توقیف و مجددا شروع به انتشار کرد.
 
حسین فاطمی ‌در فاصله بین دو کودتای ۲۵ تا ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، با یک سخنرانی در میدان بهارستان و 3 سرمقاله در روزنامه باختر امروز با عناوین«‌این دربار شاهنشاهی روی دربار ملک فاروق را سفید کرد» در روز یکشنبه ۲۵ مرداد «خائنی که می‌خواست وطن را به خاک و خون بکشد، فرارکرد» در روز دوشنبه ۲۶ مرداد و «شرکت سابق و روزنامه‌های محافظه کار لندن دیروز عزادار بودند» در روز سه‌شنبه ۲۷ مرداد، محمد رضا پهلوی را مورد حمله قرار داده و او را «فراری بغداد» توصیف کرد.
 
 
شناسنامه ساختمان سه طبقه
 
در اواخر قاجار عمارتی سه طبقه با زیربنایی حدود چندهزار مترمربع واقع در کوچه نظامیه در میدان بهارستان احداث می‌شود که مالک آن آیت الله آشتیانی بوده است.
 
در گذر زمان زیربنای ساختمان به تیمچه‌ تبدیل می‌شود. تیمچه‌ای که ابتدا در آن فعالیت‌های صنعتی انجام می‌شد و بعد از سال‌ها افراد به ساخت مهتابی و تراشکاری می‌پرداختند. بعدها تیمچه یا پاساژ به بورس لاستیک فروشی تغییر کاربری داد اما به علت باریکی کوچه نظامیه به لحاظ بارانداز، این صنف هم دوام نیاوردند و جای خود را به صنعت چاپ دادند.
 
یکی از کسبه‌های قدیمی این محل می‌گوید: در ابتدا دو چاپخانه در این کوچه و تیمچه حضور داشتند اما رفته رفته به تعداد آن‌ها اضافه شد.
 
این عمارت سه طبقه پس از سکونت آیت الله آشتیانی به همراه همسرش (شازده قاجاری) به صنف‌های مختلفی اجاره داد شد.
 
حسین فاطمی یکی از افرادی بود که در سال 1328 طبقه دوم این ساختمان را اجاره کرد تا دفتر روزنامه باختر امروز را در آنجا برپا کند.
 
در روز کودتای 28 مرداد، دفتر روزنامه جزو نخستین مکان‌هایی بود که توسط مریدان شعبان جعفری به آتش کشیده شد. بدین ترتیب روزنامه باختر امروز در روز 28 مرداد به چاپ نرسید و در شماره 1174 به حیات مطبوعاتی خود پایان داد.
 
اصغرآقا، از سال 1344 تاکنون در سمت راست پاساژ پیرایشگاهی به نام جوان دارد که بنابر اظهارات ساکنان می‌توان او را قدیمی‌ترین آدم این محل دانست. اصغر آقا می‌گوید: چند سال قبل از اینکه من به اینجا بیایم تا اواخر دوره پهلوی، در همین ساختمان سه طبقه و کوچه هندی‌هایی از فرقه سینره سکونت داشتند. شغل این افراد لوازم یدکی فروش بود و تنها در این ساختمان و کوچه زندگی می‌کردند. الان هم که دفتر جلد سازی و صنف چاپ است. بعد از رفتن هندی‌ها دیگر عمارت آشتیانی محل سکونت نبود.
 
این آرایشگر در مورد کوچه نظامیه می گوید: این کوچه محل زندگی وزرا، سناتورها و شخصیت‌های ارتشی بوده. در گذشته بهارستان به منطقه رجال نشین و سران قاجار معروف بود.
 
بنابر اظهارات مالک فعلی ساختمان تا سه سال گذشته مالک اصلی نوه‌های آشتیانی (نسل سوم آشتیانی‌ها) بودند اما درحال حاضر متعلق به کاسبان است.

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
برگزیده ها
اسارت فیل‌ها برای جذب توریست!/ تصاویر

اسارت فیل‌ها برای جذب توریست!/ تصاویر

فیل ها هم اکنون به یک جاذبه مهم تبدیل شده اند و بیش از 12 میلیون گردشگر که سالانه به تایلند سفر می کنند زمانی را نیز به تماشای آنان اختصاص می دهند.
بساط گستری  درخیابانهای لس آنجلس تا تهران

بساط گستری درخیابانهای لس آنجلس تا تهران

محمدصادق زمانی مدیر حریم شهربانی شهرداری تهران پیرامون الگوی جهانی رفع سد معبر در ایران، گفت: خشونت در برخورد با بساط گستران رسم کشور ما نیست و ماموران به هنگام برخوردهای فیزیکی بساط گستران تنها در مقام دفاع بر می آیند.